Kadim Dostlar ™ Forum: Deniz - Su Akıntıları | Diplerdeki Akıntılar - Okyanus Akıntıları - Yüzey Akıntılarının Oluşumu - Okyanus Akıntılarının İklim Üzerindeki Etkisi - Küresel Isınmanın Okyanus Akıntılarına Etkisi - Kadim Dostlar ™ Forum

İçeriğe atla

Yalnızca 1 dakikanızı ayırıp sitemize üye olduğunuzda, içinde daha az reklam bulunan temamızı kullanabilirsiniz ...

Aradığınız konuya ulaşamadınız mı ? Problem değil, arama Özelliğimizi Kullanabilirsiniz
GoogleKadim Dostlar Özel Arama
Facebook Sayfamıza Üye Olabilir ve Güncel Site İçeriğinden Kolayca Haberdar olabilirsiniz
Sitemize reklam vererek, sitelerinizi veya ürünlerinizi tanıtabilirsiniz
-------------------
Kurumsal Çözümler Uzmanı Erkan Okur
İnformatik: Mühendislik ve PLM Çözümleri



Tek sayfa
  • Yeni bir konu açamazsınız
  • Bu konuya cevap yazamazsınız

Deniz - Su Akıntıları | Diplerdeki Akıntılar - Okyanus Akıntıları - Yüzey Akıntılarının Oluşumu - Okyanus Akıntılarının İklim Üzerindeki Etkisi - Küresel Isınmanın Okyanus Akıntılarına Etkisi Konuyu Oyla: -----

#1
Kullanıcı çevrimdışı   Hale 

  • Hayat nefeslerle sınırlı, sevgilerle sonsuzdur.
  • Grup: Yönetici
  • Mesaj sayısı: 40.278
  • Kayıt tarihi: 11-Eylül 07
  • Gender:Female
  • Location:İstanbul
  • Interests:Mustafa Kemal ATATÜRK, Türk Tarihi, Türk Dili, Türk Edebiyatı, Türk Kültürü.
Forum İtibarı: 240
Mükemmel



İçeriği Arkadaşlarınla Paylaş

Deniz - Su Akıntıları




Dünya yüzeyinin yak­laşık yüzde 70'ini kaplayan okyanus suları, yeryüzünde, belirli bir düzende sürekli hare­ket eder. Küçük akıntıları gelgitler yaratır, ama başlıca akıntıların nedeni rüzgârlardır. Rüzgârlar deniz yüzeyinde estik­çe su parçacıklarını da beraberlerinde sürük­ler. Bu nedenle başlıca önemli okyanus akın­tıları yeryüzündeki rüzgârlara bağlıdır.

Okyanus akıntıları dairesel bir yol izler. Bu dairesel hareket bir okyanusun yarısını kapsa­yacak kadar büyüktür. Yüzeyde, okyanus suları ekvatorda Alizeler'e bağlı olarak batı­ya, orta enlemlerde ise batı rüzgârlarının önünde güneydoğu ve kuzeydoğuya doğru sürüklenir. Daha sonra bu sular okyanusların doğu kıyılarını izleyerek ekvatora döner.

Bu akıntılar batıda rüzgârların ve dünya­nın dönüş yönüne bağlı olarak daha dar bir alanı kapsar ve daha hızlı hareket eder. Buralarda hızları günde 160 kilometreye ula­şır. Kıtaların doğu kıyılarında bu biçimde oluşan güçlü akıntılar arasında Atlas Okyanus'undaki Gulf Stream ve Büyük Okyanus'un kuzeyindeki Kuro Şiyo akıntılarını sayabiliriz. Antarktika kıtasını çevreleyen su kütlesindeki sürekli genişlemeden dolayı, burada sık esen rüzgârlar dünyanın çevresinde doğuya doğru yol alan Kutup Çevresi Akıntısı'nı doğurur.


Diplerdeki Akıntılar



Okyanusun derinliklerinde akıntıların hare­ketleri daha değişiktir. Bu farklılığı, Dünya'nın dönüşünden kaynaklanan Coriolis kuvveti ya­ratır. Okyanus akıntısında suyun her katma­nı, bir üsttekine göre, saat yelkovanı yönünde biraz daha fazla kıvrılır. Güney yarıkürede bu hareket tersine olur.

Coriolis kuvveti, dönen bir cisim üzerinde hareket eden bir nesnenin doğrultusundan sapmasına neden olan bir kuvvet olarak tanımlanabilir. Örneğin, kendi çevresinde dö­nen yerküre üzerinde boylamlar boyunca, kuzey-güney doğrultusunda hareket eden bir cisim ilerledikçe kuzey yarıkürede saat yö­nünde, güney yarıkürede ise saatin tersi yönde sapar. Bu kuvveti ilk tanımlayan Fransız Gustave-Gaspard Coriolis olmuştur. Dünyada bu gücün etkisini esen rüzgârların izledikleri yolda, okyanus akıntılarında göz­lemleyebiliriz.

Okyanus akıntılarında bu etki derinlere gittikçe artar. Akıntı 90 metre derinde, yuka­rıda esen rüzgâra tam zıt yönde hareket edebilir. 90 metrenin altında ise rüzgâr etkisi­ni tamamen yitirir.
Büyük deniz dibi akıntılarının birçoğunu da sıcaklık farkları yaratır. Soğuk su sıcak sudan daha ağırdır. Bu nedenle, kutuplardaki soğuk su denizin derinliklerine iner ve alttan ekvato­ra doğru hareket eder. Okyanus dibindeki akıntıların izledikleri yol yüzeydekinden ol­dukça farklıdır.
Deniz akıntılarının bir başka nedeni de tuzluluk farklarıdır. Tuzlulukları farklı iki denizi ya da bir denizle bir okyanusu birbirine bağlayan boğazlarda, suyun yüzeyinde ve dibinde ters yönde hareket eden akıntılar oluşur. Örneğin Marmara Denizi'ni Ege'ye bağlayan Çanakkale Boğazı'nda Marmara' dan gelen daha az tuzlu sular üstten Ege Denizi'ne akarken; Ege'nin daha tuzlu suları alttan Marmara'ya geçer. Akdeniz'i Atlas Okyanusu'na bağlayan Cebelitarık Boğazı'n­da da benzer bir durum vardır. Akdeniz'in tuzlu suları ile okyanusun tuzu az suları Cebelitarık'ta birbirine zıt yönde, üst üste iki akıntı oluşturur.

Karalardan esen sürekli rüzgârlar karadan uzakta bir yüzey akıntısı doğurur. Bu, okya­nusta dipten üste doğru bir hareket yaratır ve çok sayıda balığı besleyebilecek besinler sula­rın yüzeyine çıkar. Peru'da hamsi balıkçılığı buna dayanır.



OKYANUS AKINTILARI VE İKLİM



Gezegenimizin güneşten gelen enerjiden elde ettiği ısı kazancı sabit bir değer olmasına karşın, enlemler ya da çeşitli enlem kuşakları tek tek ele alındığında bu durum farklıdır. Buna göre, alçak enlemlerde (ekvatorda ve tropiklerde) bir net enerji kazancı, yüksek enlemlerde (kutuplar ve çevrelerinde) bir net enerji kaybı, buna bağlı olarak da bir enerji açığı vardır.Bu dengesizlik veya enerji açığı, büyük rüzgar sistemleri ve okyanus akıntılarının hareketleri ile dengelenir.


Yüzey Akıntılarının Oluşumu

Okyanus akıntısı, okyanus yüzeyindeki yatay su hareketi olarak tanımlanabilir. Geniş ve sürekli okyanus akıntıları, atmosfer ve okyanusun ekvatoral ve tropikal bölgelerden kutup bölgelerine enerji taşınmasının göstergesidir.

Küresel ölçekte, geniş okyanus akıntıları üç büyük okyanus havzasının sınırını çizen anakaralarla sınırlanmıştır. Okyanus havzalarının yaklaşık 30° kuzey ve güney enlemleri çevresinde (subtropikal bölgeler) geniş bir akıntı dairesi bulunur. Atlas (Atlantik) ve Büyük (Pasifik) okyanusların kuzeyinde yaklaşık 50° enlemi dolayında ise, daha küçük akıntı daireleri oluşur. Güney Yarımkürede okyanusları sınırlandıran geniş kara kütleleri bulunmadığı için, bu kapalı okyanus akıntısı sistemleri orada gelişmez.


Tüm okyanus havzalarında ekvatorun her iki yanında, iki adet batıya akan (doğulu) akıntı vardır. Bunlar, Kuzey Ekvatoral ve Güney Ekvatoral akıntılardır (Şekil 1). Bu akıntılar günde 3-6 km hızla akmakta ve genellikle okyanus yüzeyinde ancak 100-200 m derinliğe kadar etkili olmaktadır. Doğuya doğru akan (batılı) Ekvatoral Karşı Akıntı ise, Kuzey ve Güney Ekvatoral akıntıların batıya taşıdığı suyun bir bölümünün geri dönüşünün bir sonucudur.

Ekvatordan yüksek enlemlere yönelen akıntılar, batı sınır akıntılarıdır. Sıcak su akıntıları, etkili oldukları bölgelerle ilişkili olarak özel isimler alır. Örneğin; Kuzey Atlantik’te Körfez (Gulf Stream); Kuzey Pasifik’te Kuroşivo; Güney Atlantik’te Brezilya; Güney Pasifik’te Doğu Avustralya; Hint Okyanusu’nda Agulhas ve Mozambik. Tüm bu akıntılar, genellikle dar, günde 40-120 km hızla yol alan ve düzgün uzanışlı akışlardır. Batı sınır akıntıları, genellikle okyanus yüzeyinden 1,000 m derinliğe kadar inen, en derin yüzey akıntılarıdır.

Doğu sınır akıntıları, yüksek enlemlerden ekvatora doğru akan soğuk akıntılardır. Soğuk su akıntıları da, bulundukları bölgelere göre özel isimler alır. Örneğin, Kuzey Atlantik’te Kanarya; Kuzey Pasifik’te Kaliforniya; Güney Atlantik’te Benguela; Güney Pasifik’te Peru (Humboldt); Hint Okyanusu’nda Batı Avustralya. Tüm bu akıntılar, genellikle geniş ve 3-7 km/gün hızla deniz yüzeyinde hareket eden (sığ) akışlardır.




forum


Şekil 1. Yerküre okyanuslarındaki başlıca yüzey akıntılarının coğrafi dağılışı. Haritada, kırmızı oklar, sıcak su akıntılarını; mavi oklar soğuk su akıntılarını; siyah oklar ise, gittikleri yerde çok belirgin sıcak ya da soğuk etki yaratmayan, genellikle enlemler boyunca hareket eden akıntıları ve sürüklenmeleri gösterir.




Sıcaklık ve tuzluluk, okyanus suyunun yoğunluğunu belirler. Okyanus akıntılarının oluşumunu belirleyen başka bir etmen de okyanuslardaki yoğunluk farkıdır. Okyanus akıntılarının yoğunluk farkı nedeniyle oluşan bölümüne, sıcaklık-tuzluluk (termohalin) dolaşımı adı verilir. Bu dolaşımda, sıcak ve daha az yoğun olan sular, deniz yüzeyinde bir yönde akarken, soğuk ve daha yoğun sular derin okyanusta ters yönde akar (Şekil 2).

Küresel termohalin dolaşımının derin soğuk su akıntılarına karşılık gelen bölümleri, okyanusun büyük taşıyıcı kuşağı olarak da adlandırılır. “Taşıyıcı kuşağın” başlangıcı, yüzey sularının okyanusun derinliklerine battığı yerlerdir. Bu durum, okyanuslarda birkaç yerde gerçekleşir: Antarktika’nın kıta sahanlığı, Atlas Okyanusu’nun (Labrador Denizi) ve Büyük Okyanus’un kuzey bölgeleri (Şekil 2). Büyük ve Atlas okyanuslarının yüksek kuzey enlemlerinde, okyanus suları taşıdığı ısı enerjisini atmosfere vererek çok soğuduğu ve bu yüzden de yoğunluğu arttığı için, okyanusların derinlerine batar ve sonra okyanus tabanının üzerinde ekvatora doğru akar. Derine batan ve güneye yönelen bu akışlar, taşıyıcı kuşağın hareketine yardımcı olur. Taşıyıcı kuşağın sürüklediği sular, güneyde derin okyanusta bulunan yoğun suların yerini alır. Bu da, sıcak yüzey akıntılarını normalden daha kuzeye sürükler ve yüksek kuzey enlemlere ek ısı enerjisi verir.




1 Kullanıcı bu konuyu okuyor
0 üye, 1 misafir ve 0 gizli üye



Toplam 2 kullanıcı bu konuyu okudu.

0

#2
Kullanıcı çevrimdışı   Hale 

  • Hayat nefeslerle sınırlı, sevgilerle sonsuzdur.
  • Grup: Yönetici
  • Mesaj sayısı: 40.278
  • Kayıt tarihi: 11-Eylül 07
  • Gender:Female
  • Location:İstanbul
  • Interests:Mustafa Kemal ATATÜRK, Türk Tarihi, Türk Dili, Türk Edebiyatı, Türk Kültürü.
Forum İtibarı: 240
Mükemmel
Otel ve Pansiyon Rehberiniz Otel, Pansiyon, Tatil, Gezi, Seyahat ve Konaklama Rehberiniz Bütçenize uygun, keyifli bir tatil için size gezi, seyahat ve konaklama tavsiyeleri: Otel Tanıtımları, Pansiyon Tanıtımları, Tatil Tavsiyeleri, Konaklama Tavsiyeleri, Ülke Tanıtımları, Seyahat Alternatifleri, Şehir Tanıtımları, Tarihi Eserler, Antik Kentler



forum


Şekil 2. Başlıca yüzeyaltı okyanus akıntılarının coğrafi dağılışı. Yüzey yakını sıcak su akıntıları kırmızı ile, derin soğuk su akıntıları mavi ile gösteriliyor. Bu sistemin, sürekli olarak suyu yüzeyden okyanusların derinliklerine ve oradan da okyanusların yüzeyine geri taşıması dikkat çekicidir.




Okyanus Akıntılarının İklim Üzerindeki Etkisi


Özellikle Kuzey Yarımkürede, Kuzey Pasifik, Körfez ve Kuzey Atlantik akıntıları, orta enlem karalarının batı kıyılarında (Britanya Adalarındaki ve batı Avrupa’nın büyük bölümünde) ılıman ve nemli bir etki yaratır. Bu nedenlerle, Ocak ayı ortalama sıcaklık değerleri karşılaştırıldığında, aynı enlemlerde bulunan Londra, New York’tan daha sıcaktır.

Soğuk su akıntılarının en belirgin etkisi ise, yıl boyunca sıcak olan tropiklerde ya da yaz aylarında orta enlemlerde gözlemlenir. Örneğin, soğuk Kaliforniya akıntısının etkisi altındaki Güney Kaliforniya’nın subtropikal kıyısındaki yaz sıcaklıkları, ABD’nin aynı enlemlerdeki doğu kıyılarında kaydedilenlerden 6 °C daha soğuktur.


Küresel Isınmanın Okyanus Akıntılarına Etkisi


Küresel ısınma, tropiklerden daha fazla suyun buharlaşmasına, subpolar ve polar bölgelerde daha fazla yağışa ve yüksek enlemlerde daha fazla buzun erimesine neden oluyor. Hidrolojik döngüdeki bu değişikliklerin sonucunda, tropikal bölgelerin kaybettiği tatlı su, yüksek enlemlerde okyanuslara eklenmektedir. Atlas Okyanusu’nun kuzeyindeki bu ek tatlı su, sıcak suları kuzeye taşıyan akıntıları kesintiye uğratarak ya da yeniden yönlendirerek, okyanus dolaşımının bugünkü dağılış desenlerini değiştirebilir. “Atlantik ısı kaynağının” yönünün değiştirilmesi ya da yavaşlatılması, ABD’nin kuzeydoğusunda ve Batı Avrupa’da daha soğuk kışların görülmesi demektir. Sonuç ise, gelecekte daha sıcak bir Yerküre, daha soğuk bir Kuzey Atlantik olabilir. Ancak, atmosferdeki yüksek sera gazı birikimlerinden (kuvvetlenmiş sera etkisi) elden edilen ısı, henüz iklim sistemindedir.

0


Tek sayfa
  • Yeni bir konu açamazsınız
  • Bu konuya cevap yazamazsınız


"Deniz - Su Akıntıları | Diplerdeki Akıntılar - Okyanus Akıntıları - Yüzey Akıntılarının Oluşumu - Okyanus Akıntılarının İklim Üzerindeki Etkisi - Küresel Isınmanın Okyanus Akıntılarına Etkisi" İçin Anahtar Kelimeler (Keywords)
Konuyu ziyaret eden ziyaretçilerimizin Google arama motorunda kullandıkları anahtar kelimeleri içermektedir.

Google (52), Google (41), dünyanın su akıntıları harıtada gösterimi - Google'da Ara (8), akıntı haritaları - Google'da Ara (6), okyanus akıntılarının isimleri - Google'da Ara (5), okyonus akıntıları - Google'da Ara (5), okyanusları araştır - Google'da Ara (5), COĞRAFİ HARİTASINDA SICAK VE SOGUK SU AKINTILARININ DAGİLİŞİ - Google'da Ara (4), okyanus akıntıları haritası - Google'da Ara (4), dünya haritası üzerinde sıcak su akıntıları gösterimi - Google'da Ara (4), sıcak su akıntıları haritası - Google'da Ara (4), sıcak su ve soğuk su akıntılarının isimleri araştır - Google'da Ara (4), deniz akıntıları - Google'da Ara (3), kuroşivo sıcak su akıntısı - Google'da Ara (3), KUROŞİVO AKINTISI - Google\'da Ara (3), okyanus akıntıLarını dünya haritasında gösterimi - Google'da Ara (3), Google (3), dünyadaki soğuk su akıntıları - Google'da Ara (3), sıcak su ve soğuk su akıntılarının isimleri araştır - Google'da Ara (3), okyanus akıntıları haritası türkçe isimleri - Google'da Ara (3), okyanus akıntılarını dünya haritası üzerindeki şekli - Google'da Ara (3), okyanus akıntıları haritası - Google'da Ara (3), DENİZLERİN OLUŞUM NASIL OLUR - Google'da Ara (3), dünyadaki sıcak ve soğuk su akıntılarının isimleri - Google'da Ara (3), (1) dünya haritası üzerinde okyanus akıntıları - Web Search Results (2), Soguk ile sicak su akintilari harita uzerinde gorterimi - Google Arama (2), 302 Moved (2), okyanuslardaki sıcak ve soğuk su akıntılarındaki canlılar - Google'da Ara (2), sicak ve soguk su akintilari harita uzerinde gosterimi - Google Arama (2), dünyada etkili olan sıcak su akıntılarının isimler - Google\'da Ara (1), kaliforniya okyanus akıntısı vikipedi - Google\'da Ara (1), sıcak su akıntısı - Bing (1), okyanus suları videoları - Bing (1), Google Custom Search (1), Atlas okyanusunda bir soguk su akintisi - Yahoo! Suche Suchergebnisse (1), Arama V9 (1), (1) dünya okyanuslarındaki sıcak su akıntıları - Web Search Results (1), Google Custom Search (1), Arama V9 (1), Funmoods - web search results - şekil üzerinde kıta isimleri (1), Soguk su akintilarinin dunya haritasi uzerinde gosterimi - Google\'da Ara (1), kuroşivo - Google\'da Ara (1), kuroşivo akıntısı - Google\'da Ara (1), kuroşivo akintisi - Google\'da Ara (1), kuroşiyoakintisi - Google\'da Ara (1), kuroşivo akıntısı - Google\'da Ara (1), dünyadaki okyanus akıntıların haritada gösterimi - Yahoo! Turkey Arama Sonuçları (1), kuroşivo okyanus akıntısı - Yahoo! Search Results (1), dünya üzerindeki sıcak ve soğuk su akıntılarının isimleri ve haritada göterimi - Google\'da Ara (1), Arama V9 (1), dunya uzerındekı sıcak ve soguk akıntı ısımlerı - Google\'da Ara (1), Not Available (1), Not Available (1), Not Available (1), Not Available (1), Not Available (1), kuroşivo akıntısı - Bing (1), okyanus akıntılarının dunya harıtası uzerınde gosterımı - Bing (1), Not Available (1), Not Available (1), dünya üzerindeki sıcak su akıntılarının başlangıç ve güzergahları - Bing (1), türkiyedeki sıcak soğuk su akıntıları gösterimi - Bing (1), Google (1), kuroşivo akintisi - Google\'da Ara (1), okyanus akıntının oklar ile gosterımı - Google\'da Ara (1), kuroşivo akintisi - Google\'da Ara (1), kuroşivo akıntısı - Google\'da Ara (1), kuroşivo akıntısı - Google\'da Ara (1), Funmoods - web search results - sıcak soğuk su akıntıları haritası (1), kuroşivo akıntısı - Bing (1), Yeniden Yönlendirme Bildirimi (1), Yeniden Yönlendirme Bildirimi (1), okyanusdaki sicaksu akintilari - Google-Suche (1), dünya okyanus isimleri türkçe - Bing (1), Not Available (1), Web Search Results (1), su akıntıları haritası - Google'da Ara (1), su akıntılari hangi ulkelerde - Google'da Ara (1), dünya haritası üzerinde sıcak ve soğuk suların gösterilmesi - Google'da Ara (1), dünya sıcak ve soğuk su akıntıları haritası - Google'da Ara (1), Kuroşivo - Google'da Ara (1), dünya haritası üzerinde okyanus akıntıları ve isimleri - Google'da Ara (1), türkiye dünya haritası ve okyanus akıntılarını gösteren görseller - Google'da Ara (1), sıcak su akıntıları haritası - Google'da Ara (1), pasifik'teki sıcak ve soğuk okyanus akıntılarının isimleri - Google'da Ara (1), akıntıların tuzluluk üzerindeki etkisi? - Bing (1), dünya okyanus akıntıları haritası - Google'da Ara (1), harita üzerinde sıcak ve soguk su akıntıları - Google'da Ara (1), atlas okyanusuna akan soguk su isimleri isimleri - Google Arama (1), atlas okyanusunda soguksu akıntısı isimleri - Google Arama (1), haraket eden su akıntıları duvar kağıtları - Google'da Ara (1), sıcak ve soğuk su akıntıları haritası - Google'da Ara (1), dünya üzerindeki sıcak su akıntılarının isimleri - Bing (1), türkiye akıntı haritası - Google'da Ara (1), deniz akıntısı adları - Google'da Ara (1), soğuk su akıntısı ve sıcak su akıntısı haritası - Google'da Ara (1), dünyadaki sıcak ve soğuk okyunus akıntıları haritadaki yeri ve etkileri - Google'da Ara (1), sıcak ve soğuk su akıntıları isimleri - Google'da Ara (1), jeotermal sıcak su akıntıları haritası - Google'da Ara (1), akintinin olusumu - Google'da Ara (1),

"Deniz - Su Akıntıları | Diplerdeki Akıntılar - Okyanus Akıntıları - Yüzey Akıntılarının Oluşumu - Okyanus Akıntılarının İklim Üzerindeki Etkisi - Küresel Isınmanın Okyanus Akıntılarına Etkisi " ile Benzer Konular
Soner Arıca-Deniz Gözlüm
1 Yanıt - 1.769 Görüntülenme
Everest Dağı | Everest Dağı'nın Oluşumu - İklimi - Tırmanma Girişimleri - Türk Tırmanışçılar
1 Yanıt - 3.114 Görüntülenme
Kuşun Oluşumu
0 Yanıt - 579 Görüntülenme | Adım Adım...
Tsunamide Ortaya Çikan Deniz Canlilari...
2 Yanıt - 1.079 Görüntülenme
Silaha Ateş Etme Etkisi
0 Yanıt - 1.149 Görüntülenme