Giriþ Yap
Kayýt
Yardým
|
Aradığınız Konuyu Bulamadınız mı ? Problem Değil, Arama Özelliğimizi Kullanın :) 
Kadim Dostlar Özel Arama
|
http://www.evcilkopekler.com/fotolar/kucuk1148981987homeless_01.jpg
Familya: Karýþýk, melez veya belilrgin bir ýrk olabilir
Diðer Adlarý: Sokak köpeði
Rengi: Her renk olabilir
Çýkýþ Yeri: Türkiye
Çýkýþ Tarihi: 1600 'ler
Kilo Erkek/Kilo Diþi: 15-35/13-30 kg
Boy Erkek/Boy Diþi: 40-58/35-48 cm
Temel Özellikleri
çomar, melez bir ýrktýr. Diðer köpek ýrklarý gibi saf bir ýrk deðildir, yine de ortak özellikleri bir baþlýk altýnda toplanabilecek kadar benzer görünüþ olmasa da, kiþilik özellikleri sergileyebilir. Bu yüzden ve evimizdeki birçok köpeðin bu ýrk baþlýðý altýnda toplanabileceði mantýðýna dayanarak Türk Sokak Köpeði diye adlandýrdýðýmýz çomar'ý köpek ýrklarý listemize aldýk.
Neler Yapar?
Sokaklar sadece biz insanlara ait deðil. Toplumsal hayatta caddeleri, yürüdüðümüz sokaklarý, canlý cansýz pek çok varlýk ile paylaþýrýz. Sokaklarý paylaþtýðýmýz canlýlardan biri sokak köpekleri.
Adý üstünde, sokak köpekleri sokaða ait. Dünyamýzda sahipsiz bir þey olmadýðý için, sokak köpeklerine de sokaklar sahiplik ediyor. Ýnsan sahipli hemcinslerinden daha özgür sokak köpekleri.
Bir isim kaydýna girmemekle, daha köpekler. Kendi toplumsal hayatlarý, hatta düzenleri var. Ýnsanlarýn verdiði bir adý olan köpeðe köpek demek her zaman uygun düþmez. Fino, karabaþ, kaplan, cesur ve benzeri demek gerekir. Oysa sokak köpeði, her yerde ve her zaman, adýyla ve sanýyla kendisidir, sadece köpektir, köpek bilinir.
Köpek, kimi insanlarýn konuþma dilinde, hatta yazýlarda, birbirine aþaðýlama benzetmesinde kullanýlýr. Niçin? özgürlüðü kýskanýldýðý için mi? Tasma takmadýðý için mi? Sokaða çýkma yasaklarýna uymadýðý için mi? Makam mevki ve ünvan sahiplerini görmezden gelip selam durmadýðý için mi? Nüfus sayýmýna gelmediði, nüfus cüzdaný taþýmadýðý ve ehliyet almadýðý için mi? Diploma, makam mevki, servet saman peþinde koþmadýðý için mi? Sokakta doðurup, ilaç kullanmadýðý için mi? Nüfus planlamasýna uymadýðý ve kontrol hapýný yutmadýðý için mi?
Sokak köpekleri, zaman zaman insan ilgisine uðradýkça inlemiþ; baþýna buyruk diye, bizim tarihimizde, Ýstanbul'da sürgünlere uðramýþ.
Dünya tarihinde, köpeðin totemleþtirilip heykelinin tapýnaklara konduðunu okuyoruz. Kurt cinsinden evcilleþtirildiði söylenen köpeðin, en eski evcilleþtirilme bölgesi, eski Mýsýr. Eski Mýsýrlýlar köpeði kutsal saymýþ ve mumyalamýþ. On iki hayvan adý bulunan eski Ortaasya Türk takviminde, yýllardan birinin adý, it, yani köpek.
Dede Korkut kitabýnda köpek, dost ve kýlavuz.
Dinler tarihinde, Roma dönemine rastlayan yedi uyurlar olayýnda, Kýtmýr ismindeki köpek meþhurdur.
Tarým ve hayvancýlýkla uðraþanlarýn en yakýn arkadaþý ve çobanlarýn yoldaþý köpek, þehirlerimizdeki pek çok sokakta, çocuklarýn canlý oyuncaðý. Sokak köpekleri olmasa, büyük þehirlerde çocuklar, evcil hayvan deyiminden belki bir þey anlamayacak hani, diðer evcil hayvanlarý evlerde deðil, ancak resimlerde görmesi gibi.
þehirlerde sokaklarý tercih etmesi, kimi köpeklerin kýrlarýn özgürlüðünü unutamamasý yüzünden mi acaba?
Sokak köpekleri de yaþam derdinde; ya zehirleniyor ya da kafeslere týkýlýyorlar. Yeni yasanýn 'Kýsýrlaþtýr, aþýla, küpele, býrak' maddesi henüz hayata tam anlamýyla geçirilemedi. Onlara sahip çýkanlar ise çoðu zaman gönüllüler.
Geliþmiþ ülkelerde sokak hayvaný diye bir þey yok, tüm hayvanlar kayýtlý, yani sahipli oluyor. Ama hali hazýrda Türkiye þartlarýnda bundan söz etmek biraz zor.
Tarihçesi
Ýstanbul'un sokak köpeklerinin de bir tarihi var. Osmanlý Ýmparatorluðu'nda dokunulmazlýklarý olan sokak köpekleri kartpostallarýn de---gýs---mez figürleriydiler. 1865'te toplatýlýp Hayýrsýz Ada'ya gönderilen köpekler, büyük bir Ýstanbul yangýný çýkmasý üzerine geri getirildiler.
"Hayatýmda hiç bu kadar mahzun bakýþlý ve kalbi kýrýk sokak köpekleri görmedim." (Mark Twain, Ýstanbul ziyareti 1867/ ümit Sinan Topçuoðlu'nun kitabýndan.)
Topçuoðlu'nun bulgularýna göre köpeklerin Ýstanbul'a Türklerle geldiði kabul ediliyor. Bizans'ta kedi hakimiyeti varmýþ. Eski çaðlarda Ýstanbullular'ýn kafasýnda þöyle bir inanýþ yer ediyor:
"Köpekler bu þehirden giderse, Türkler de gider!"
19. Yüzyýl sonuna kadar köpekler Ýstanbul'un yaþayan simgeleri olarak kabul ediliyor. Eski Ýstanbul kartpostallarýndaki köpekli fotoðraflarýn fazlalýðý bunun kanýtý olarak gösteriliyor.
Köpek katliamlarý Batýlýlaþma hareketleriyle birlikte baþlýyor.
Köpek toplama harekatý
Ýstanbul'da köpeklerin baþý ilk kez bir Ýngiliz turist yüzünden belaya giriyor. Galata'da gece yarýsý bastonuyla köpeklerden korunmak isteyen yabancý, köpeklerin hücumuna uðruyor. Kaçarken yüksek bir duvardan düþüp ölüyor. Majestelerinin hükümeti Osmanlý'ya ültimatom veriyor. Sultan 2. Mahmut da kararýný açýklýyor.
- Sokak köpekleri tez elden toplana, teknelere konula ve Hayýrsýz Ada'ya býrakýla...
Operasyon baþlýyor. Halk, köpekleri býrakýn diye haykýrýyor. Yeniçeri Ocaðý'ný daðýtan 2. Mahmut kararýný geri alýyor.
Ýkinci büyük köpek toplama harekatý Sultan Abdülaziz devrinde yaþanýyor. Köpekler toplanýyor, teknelere konulup Hayýrsýz Ada'ya býrakýlýyor. Bu operasyonla eþ zamanlý olarak 1865 eylülünde büyük Ýstanbul yangýnlarýndan biri baþlamasýn mý? Beyazýt'tan Gedikpaþa'ya kadar evler konaklar kömür oluyor. Halk anýnda bu felaketin gerekçesini buluyor:
-Köpekleri topladýnýz, Allah da cezanýzý verdi! Köpekler olsaydý önceden haber verirlerdi.
Tekneler yeniden Hayýrsýz Ada'ya gidiyor, köpekleri yükleyip Ýstanbul'a geri getiriyor.
Köpek dostu Abdülhamit
Padiþah 2. Abdülhamit döneminde Ýstanbul köpekleri en rahat dönemlerini yaþýyorlar. Köpeklerle uðraþmýyor, kuduzla uðraþýyor. Fransa'ya Pastör Enstitüsü'ne heyet göndererek, 10 bin altýn baðýþlýyor. Dünyadaki üçüncü Kuduz Enstitüsü'nü Ýstanbul'da kurulmasýný saðlýyor.
Bu dönemde Mavroyani Paþa'nýn araþtýrmasý "Sokak Köpekleri" ismiyle kitap haline geliyor. Paþa o tarihlerde kuduz vakasý görülmemesini þöyle açýklýyor:
"Serbest çiftleþme, sokak köpeklerinde doðal aþý yerine geçiyor!"
Hürriyet geliyor, zürriyet gidiyor
1908'de Abdülhamit devriliyor. Memlekete "hürriyet" geliyor. Abdülhamit'in bütün deðerleriyle birlikte sokak köpekleri de yeni rejimin hýþmýna uðruyor. Talat Paþa'nýn Dahiliye Nazýrý olarak görev yaptýðý 1910'da Ýstanbul'un tarihindeki en büyük köpek itlaf kampanyasý baþlatýlýyor. Köpek toplama ekipleri özel dev kerpetenlerle hayvanlarý neresinden yakalarlarsa orasýndan tutuyorlar. Yine özel köpek toplama arabalarý aracýlýðýyla Tophane'ye getiriliyorlar. Oradan da Hayýrsýz Ada'ya sürgün ediliyorlar. Bu sefer kesin gidiþ yapýlýyor. Bir daha geri dönmüyorlar.
Ýstanbul'a gelen Sem isimli bir Fransýz çizer, Hayýrsýz Ada'ya gidip köpekleri görüyor. Köpekler Adasý baþlýklý yazýsý Fransa'da Le Journal adlý dergide yayýnlanýyor.
Servet-i Fünun adlý dergide "Karabatak" takma adlý bir yazarýn kaleminden ve onun fotoðraflarýndan bu dram Türk basýnýna da yansýtýlýyor.
Fakat o yýllarda halktaki köpek sevgisi yüzünden sürgün köpeklere her gün sandalla yiyecek gönderiliyor. Baþlarýna da iki personel atanýyor.
O yýllarda köpekleri seven halk sürgün köpeklere her gün sandalla yiyecek götürüyor. Ancak her geçen gün modern yaþamda bu zavallý hayvanlara uygulanan vahþet artýyor. Ýstanbul Belediye Baþkanlarýndan Cemil Topuzlu anýlarýnda "30 bin köpek öldürttüðünü" iftiharla anlatýyor. "AIDS Allah'ýn eþcinsellere verdiði cezadýr." diyebilen Bedrettin Dalan 1987 yýlýnda Milliyet Gazetesi'ne verdiði ilanla "25 adet komple köpek itlaf aracý satýn alacaðýný" açýklýyor.
Sokak köpekleri hep gündemdedir. Daima onlardan hiç hoþlanmayan kesim vardýr.
Sokak köpeklerinin hiçbiri kaldýrýma pislemez, mutlaka bir aðaç, çalý dibi bulurlar ve sonradan kendi pisliklerini örterler.
Son günlerde, hayvan haklarý, sokak köpekleri ve kuduz hastalýðý, birbirini çaðrýþtýran kavramlar haline geldi.
Hayvan haklarýnýn korunmasý, toplumlar için bir çeþit uygarlýk göstergesidir. Sokaklarda baþýboþ köpeklerin dolaþmasý, kuduz hastalýðýnýn insan saðlýðýný tehdit etmesi ise geliþmekte olan topluluklarýn önemli bir sorunudur.
Kuduz hastalýðý yalnýz köpeklere has deðildir. Bu konuda köpeklere haksýzlýk edildiði söylenebilir. Hastalýk, insan dahil tüm memeli hayvanlarda görülür. Yabani memeli hayvanlar ve sokak köpekleri gereði kadar korunamadýklarý için hastalýða karþý risk taþýrlar.
Kuduz hastalýðý ile ilgili olarak bilinenler þöyle özetlenebilir. Etken, bir virüs'tür. Bu virüs, hasta hayvanýn sinir sistemine özellikle beynine yerleþir. Hastalýðýn bulaþmasý, hasta olanýn diðerini ýsýrmasý ve tükürükte bulunan etkenlerin yaraya bulaþmasý ile olur.
Hastalýðýn tedavisi yoktur. Aþý ile korunma saðlanýr. Hasta, kasýlarak, korku içerisinde ve acý çekerek ölür. Kuduz hastalýðý, gerekli önlemler alýnmadan göz ardý edilecek küçük bir olay deðildir. önlem alýnan ülkelerde "kuduz", sorun olmaktan çýkmýþtýr.
Ýnsanlar "homo sapiens" ve köpekler "canis familiaris" arasýndaki yakýn iliþki çok eskillere gider. Kaynaklara göre insan, günümüzden on bin yýl kadar önce hayvanlarý evciltme aþamasýna gelmiþtir. Evcilleþen ilk hayvan türü köpektir. Evcil köpek, insanýn en eski ve en sadýk dostudur.
Ticari amaçla yapýlan yýðýnsal köpek üretimi, tüm ülkelerde köpek sayýsýnýn artmasýna yol açmýþtýr. Geniþleyen pazarlama aðýnýn da yardýmý ile pek çok kiþi, hiç fedakarlýk yapmadan, kolayca köpek sahibi olmaktadýr. Sonuçta sorumsuz köpek sahiplerinin sayýsý artmýþ, sokak köpekleri sorunu ortaya çýkmýþtýr. Sokak köpekleri, özellikle çöp toplama sorununu çözememiþ yerleþim merkezlerinde ve çevresinde, baþýboþ, saðlýksýz, aç ve periþan dolaþan, kendi aralarýnda üreyip çoðalan sahipsiz hayvanlardýr.
Sokak köpeði sorununun her ülkede çeþitli boyutlarda var olduðu söylenebilir. Ancak bu iþin kontrolünü elde tutan ülkeler baþarýyý, eðitim yaparak ve yasalar düzenleyerek elde etmiþtir. Bu eðitim ve yasalarýn ana fikri, UNESCO tarafýndan 15 Ekim 1978 tarihinde Paris'te yayýnlanmýþ on dört maddelik "hayvan haklarý evrensel bildirisi" içerisinde bulunmaktadýr.
Ýþte söz konusu bildiriden birkaç madde:
Bütün hayvanlar yaþam önünde eþit doðar ve ayný var olma hakkýna sahiptir (1. madde).
Bütün hayvanlar saygý görme hakkýna sahiptir. Bir tür hayvan olan insan, öbür hayvanlarý yok edemez, haklarýný çiðneyerek onlarý sömüremez, bilgilerini hayvanlarýn hizmetine sunmakla görevlidir. Bütün hayvanlarýn, insanlarca gözetilme, bakýlma ve korunma hakký vardýr (2. madde).
Hiçbir hayvana kötü davranýlamaz, onlara karþý acýmasýz ve zalimce eylem yapýlamaz. Bir hayvanýn öldürülmesi zorunlu olursa bu, bir anda acý çektirmeden ve korkutmadan yapýlmalýdýr (3. madde).
Ýnsanlarýn yanlarýna aldýklarý bütün hayvanlar, doðal ömür uzunluklarýna uygun sürede yaþama hakkýna sahiptir. Bir hayvaný terk etmek, acýmasýz ve aþaðýlýk bir davranýþtýr (6. madde).
Hayvanlarýn korunmasýný ve refahýný savunan örgütler hükümet düzeyinde temsil edilmelidir (14. Madde)...
Farklý ülkelerde köpekler konusunda çýkarýlan yasa ve yönetmelikler vardýr.
Pek çok ülkede köpeklerin tasma numarasý veya tetavür (dövme) ile kalýcý olarak iþaretlenmesi, vesikalanmasý ve hayvanýn çevrede baþýboþ býrakýlmamasý yasa gereðidir. Sorun karþýsýnda hayvan sahibine, trafik suçlarýnda olduðu gibi para cezasý verilmektedir. Amerika, Almanya ve Fransa bu uygulamanýn öncülüðünü yapan ülkelerdir.
Kýsýrlaþtýrma kliniklerinin açýlmasý ve kýsýrlaþtýrýlmayan köpeklerden alýnan vesika ücretinin yüksek tutulmasý, gereksiz üretimin kontrol edilmesini amaçlamaktadýr. Köpeklerin kuduz hastalýðýna karþý gereði gibi aþýlanmalarý da pek çok ülkede yasa gereðidir.
Kýsýrlaþtýma kliniklerinden ve vesika ücretlerinden saðlanan gelir, halk eðitimi için kaynak oluþturmaktadýr.
Köpek çalmak, terk etmek, zehir veya silahla öldürmek pek çok ülkede aðýr ceza gerektiren suçlardýr.
Hasta, yaralý, yaþlý, istenmeyen ya da evsiz köpeklerin yok edilmesi (euthanasia) ancak dikkatli incelemelerden sonra, hayvan korkutulmadan ve uyutularak yapýlabilmektedir. Hayvanlarýn son dakikalarýnýn acýsýz, korkusuz ve hoþ geçmesi için özen gösterme konusunda hayvan uyutan görevlilerin eðitilmeleri, bazý ülkelerde yasa gereðidir.
http://www.evcilkopekler.com/fotolar/1148981849homeless_04.jpg
http://www.evcilkopekler.com/fotolar/1148981816homeless_06.jpg
http://www.evcilkopekler.com/fotolar/1148981798homeless_07.jpg
http://www.evcilkopekler.com/fotolar/1148981771homeless_08.jpg
http://www.evcilkopekler.com/fotolar/1148981618homeless_09.jpg
http://www.evcilkopekler.com/fotolar/1148981586homeless_11.jpg
http://www.evcilkopekler.com/fotolar/1148981504homeless_12.jpg
http://www.evcilkopekler.com/fotolar/1148981816homeless_06.jpg
http://www.evcilkopekler.com/fotolar/1148981798homeless_07.jpg
http://www.evcilkopekler.com/fotolar/1148981771homeless_08.jpg
http://www.evcilkopekler.com/fotolar/1148981618homeless_09.jpg
http://www.evcilkopekler.com/fotolar/1148981586homeless_11.jpg
http://www.evcilkopekler.com/fotolar/1148981504homeless_12.jpg
Yukarý
