İçeriğe git

Welcome to Kadim Dostlar ™ Forum
Register now to gain access to all of our features. Once registered and logged in, you will be able to create topics, post replies to existing threads, give reputation to your fellow members, get your own private messenger, post status updates, manage your profile and so much more. This message will be removed once you have signed in.
Login to Account Create an Account
Resim

Fuzûlî (d. 1480 –ö. 1556) | Azeri Asıllı Türk Divan Şairi

- - - - - Fuzuli

  • Yanıtlamak için lütfen giriş yapın
Bu konuya 8 yanıt gönderildi

#1
Sema

Sema

    Ne Mutlu Türküm Diyene!!

  • Yönetici
  • 5.470 İleti
  • Gender:Female
  • Interests:Mustafa Kemal ATATÜRK, Türk Tarihi, Türk Edebiyatı, Türk Kültürü, Ülke Gündemi, Siyaset ve Köşe Yazıları...

Mehmed oğlu Süleyman, Fuzûlî

( 1480 - 90? 1556)

Öğrenimi hakkında kesin bir bilgi olmayıp, eserlerinden islami bilimler ve dil alanında çok iyi bir eğitim aldığı anlaşılmaktadır. Türkçe divanının önsözünde

“ Bilimsiz şiir temelsiz duvar gibidir, temelsiz duvar da değersizdir ”

demektedir.

 

320px-Fuz%C3%BBl%C3%AE.jpg

 

Fuzûlî


Türkçe divanındaki şiirlerini Azeri lehçesinde yazmıştır. Aynı zamanda Arapça ve Farça divanlarından bu dilleri de çok iyi bildiği anlaşılmaktadır. Eserlerinde kullandığı dil dönemindeki divan şairlerine göre daha sade, anlaşılır bir Türkçedir. Halk deyişlerinden bolca yararlanmıştır.

Bedensel zevklerden ziyade tasavvufi bir aşk, ehlibeyte duyulan özlem, ayrılık acısı şiirlerinin konusunu teşkil etmiştir. Duygu ve düşüncelerini çok içten ve lirik bir şekilde ifade etmeyi kolayca başarmıştır. Bu açıdan bakıldığında Türk şiirinde karşılaştırılabileceği tek şair Yunus Emre'dir. Leyla ve Mecnun mesnevisi aynı konuda yazılmış (Arapça ve Farsça dahil) en iyi mesnevilerden biridir.

İran şiirinden Hafız, Türk şiirinden ise Nesimi ve Nevai çizgisini en başarılı şekilde kemale erdirmiştir. Kendisinden sonra gelen bütün divan şairlerini etkilemiştir.

Kanuni'nin Bağdat'ı fethinden sonra (1534) padişaha kasideler sunmuştur. Padişah tarafından beğenilen kasideler karşılığında 9 akçelik maaşla ödüllendirilmiştir. Maaşını alamayınca Şikayetnãme'yi yazmıştır. Şikayetnãme Fuzuli'nin en önemli eserlerinden biridir. Şikayetnamesinde Fuzuli şöyle der:

“ Selam verdim rüşvet değildir diye almadılar.
Hüküm gösterdim faydasızdır diye mültefit olmadılar ”


Çokça zikredilen beyitlerinden bazıları şunlardır:

* Aşk imiş her ne var alemde / İlim bir kil ü kal imiş
* Mende Mecnundan füzun aşıklık isti'dadı var / Aşık-ı sadık menem Mecnunun ancak adı var
* Hasılım yoh ser-i küyunda beladan gayrı / Garazım yoh reh-i aşkında fenadan gayrı
* Eyle sermestem ki idrak etmezem dünya nedir / Men kimem saki olan kimdir mey ü sahba nedir
* Dest busi arzusıyle ger ölsem dustlar / Kuze eylen toprağım sunun anınla yare su
* Ya rab bela-yı aşk ile kıl müptela meni / Bir dem bela-yı aşktan etme cüda meni
* Yılda bir kurban keser halk-ı âlem ıyd içün,Dem be dem saat be saat men senün kurbanınam.
 

800px-Fuzuli_Divan.jpg

 

Fuzûlî'nin "Divan" adlı eserinde yer alan bir şiirinden görünüm.


Başlıca eserleri

* Hadikatü's-Süeda (1837, Kerbela olayını anlatan düzyazı)
* Türkçe Divan (1838, 1958)
* Sıhhat u Maraz (1940, tıp bilgileri)
* Enis'ül-Kalb (1944)
* Fuzûlî'nin Mektupları (1948)
* Terceme-i Hadis-i Erbain (1951)
* Leyla vü Mecnun (3 bin 96 beyitlik mesnevi)
* Rind ü Zahid (1956)
* Beng ü Bade (1956, 444 beyitlik Türkçe mesnevi)
* Arapça Divan (1958)
* Matlau'l İtikad (1962)
* Heft Cam (tasavvuf içerikli, 327 beyitlik Farsça mesnevi)
* Saki name(tasavvuf içerikli mesnevisidir)
* Şikayetnãme(nesir türündedir)



Leylâ ile Mecnun




Birçok kişi tarafından işlenmiş olan konuyu Fuzulî, mesnevî türünde kaleme almıştır. Eser hala çok kıymetlidir. Mesnevî tarzına ve Türk diline yenilik getiriştir. Eserin iç örgüsü çok sağlamdır.

 

Story_of_Mejnun_-_in_wilderness.jpg

Leyla ile Mecnun

Leylâ ile Mecnun' [Arapca مجنون ليلى] un aşkları bir Arap efsanesine dayanmaktadır. Bu efsanede Mecnun mahlasıyla şiirler söyleyen Kays ibni Mülevvah adlı bir Arap şairiyle Leyli (Leylâ) adlı bir Arap kızın arasında geçen ve ayrılıkla sona eren bir aşk hikayesini anlatılmaktadır.

Bu hikayenin konusu kısaca şöyledir: Leyla ve Kays(Mecnun’un asıl adı) ilkokul yıllarında birbirlerine aşık olmuşlardır. Kısa zamanda heryere yayılan bu aşkı duyan annesi Leyla’yı okuldan alır ve Kays’la görüşmesini yasaklar. Ayrılık ıstırabıyla mahvolan Kays halk arasında Mecnun diye anılmaya başlar. Bu sevda yüzünden çöllere düşen Mecnun’a birçok kişi Leyla’yı unutmasını söyler; ancak onun için kainat artık Leyla’dan ibarettir ve hiçbir şekilde bu aşktan vazgeçmez. Hatta babası onu bu dertten kurtulmak üzere Allah’a yakarması için Kabe’ye götürür; ama o tam tersine derdinin artması için dua eder. Hem Leyla’nın hem Mecnun’un halleri gittikçe perişanlaşmaktadır. Başkasıyla nikahlandırılan Leyla, kocasından kendisini uzak tutmak için bir hikaye uydurur ve bir süre sonra adam ölür. Bu sırada Mecnun çöldedir ve aşkın bin bir tülü cefasıyla yoğrulmaktadır, bu sırada dünyayla bütün bağlantısı kesilir ve sadece ruhuyla yaşar hale gelir. Leyla’nın vücudu da dahil olmak üzere bütün maddi varlıklarla ilişkisi bitmiştir. Birgün Leyla çölde onu bulur ama Mecnun onu tanımaz ve “Leyla benim içimdedir, sen kimsin?” der. Onun eriştiği mertebeyi anlayan Leyla gider ve bir süre sonra ölür. Onun ardından da Mecnun hayata veda eder, böylece ruhları hakiki kavuşmayı yaşar.

Bu hikayenin sonunda; seven ve sevilen bir olmuşlardır. Aşık kendini madde dünyasından tamamen soyutlamayı başarmış ve sevdiğine ulaşmıştır. Bu noktadan sonra seven ve sevilen diye iki farklı kişiden bahsetmekte yanlıştır; ruhlar ilahi visal(ilahi kavuşmaya)e ulaşmışlardır. Bu yüzden artık Mecnun sevdiğini kendinden dışarıda aramamaktadır, bu dünyayı onun yeri kabul etmemektedir. Bu mesnevide Fuzuli, dünyevi aşkı bir basamak olarak kullanıp onun üstünden maddeden ayrılıp tamamen ruha ait olan ilahi aşkı anlatır.



Şiirleri


1 Adsız
2 Aşk Belasına At Beni Tanrım
3 Aşka Sevdalanma
4 Batalı kana ohun dîde-i giryân içre
5 Bercesteler
6 Cânı Kim Cânânı İçün Sevse Cânânın Sever
7 Çeşm-i Giryanım görüp
8 Dehenin Derdüme Dermân Dediler Cânânum
9 Dost bî-pervâ felek bî-rahm ü devran bî-sükûn
10 Ey Musavvir Yâr Timsâline Sûret Vermedün
11 Ezel kâtipleri uşşâk bahtın kare yazmışlar
12 Gazel
13 Gazel
14 Gazel 3
15 Gazel 5
16 Gazel(Beni Candan Usandırdı)
17 Gerçi Ey Dil Yâr İçün Yüz Verdi Yüz Mihnet Sana
18 Hansı Gülşen
19 Hüsnün Oldukca Füzûn Işk Ehli Artuk Zâr Olur
20 Kerem kıl, kesme sâkıy, iltifatın bînevâlardan
21 Mende Mecnûn'dan Füzûn Aşıklık İsti'dâdı Var
22 Menüm tek hîç kim zâr ü perîşân olmasın yâ Rab
23 Murabba' 1
24 Murabba
25 Mürde Cânım İltifâtundan Bulur Her Dem Hayât
26 Ney kimi her dem ki bezm-i vaslunı yâd eylerem
27 Saçma Ey Göz Eşkden Gönlümdeki Odlara Su
28 Su Kasidesi
29 Vefasız Dünyanın Vefasız Sevgilisi
30 Yâ Rab hemîşe et lutfunu reh-nümâ mana
31 Zeyde ile sitem mektubu.
32 Zülfü kimi ayağın koymaz öpem nigârum




Cânı Kim Cânânı İçün Sevse Cânânın Sever

Cânı kim cânânı içün sevse cânânın sever
Cânı içün kim ki cânânın sever cânın sever

Her kimün âlemde mıkdârıncadur tab'ınde meyl
Men leb-i cânânumu Hızr Ab-ı Hayvânın sever

Başa dem düştükçe taksîr eylemez eyler meded
Ol sebebden muttasıl çeşmüm ciger kanın sever

Müşg-i Çîn âvâre olmuşdur vatandan men kimi
Hansı şûhun bilmezem zülf-i perîşânın sever

Şu ki ser-gerdân gezer başında vardur ki hevâ
Gâlibâ bir gül-ruhun serv-i hırâmânın sever

Akıbet rusvâ olub mey-tek düşer il ağzına
Kim ki bir ser-mest sâkî lâ'l-i handânın sever

N'olacakdur terk-i ışk etme Fuzûlî vehm edüb
Gâyeti derler ola bir bende sultânın sever

.

Fuzuli


Konu Hale tarafından 23 Şubat 2016 Salı - 22:25 tarih ve saatinde düzenlenmiştir
Resim Linkleri Düzenlenmiştir.


#2
Hale

Hale

    Hayat nefeslerle sınırlı, sevgilerle sonsuzdur.

  • Yönetici
  • 49.690 İleti
  • Gender:Female
  • Location:İstanbul
  • Interests:Mustafa Kemal ATATÜRK, Türk Tarihi, Türk Dili, Türk Edebiyatı, Türk Kültürü.
Fuzuli en sevdiğim Divan Edebiyat'ı şairlerindendir, her zaman büyük bir zevkle hayranlıkla okumuşumdur.

Heleki Şikayetname ve Leyla vü Mecnun, Divan Edebiyatı'nı anlamak için okunması gereken eserlerdir...

Paylaşım için teşekkürler Sema'cığım, ellerine sağlık...
:hale:

#3
zeynep

zeynep

    asena öldü yaşasın zeynep

  • Özel Dost
  • 861 İleti
  • Gender:Female
Su kasideside muhteşemdir üstadın...Teşekkürler..

#4
Hale

Hale

    Hayat nefeslerle sınırlı, sevgilerle sonsuzdur.

  • Yönetici
  • 49.690 İleti
  • Gender:Female
  • Location:İstanbul
  • Interests:Mustafa Kemal ATATÜRK, Türk Tarihi, Türk Dili, Türk Edebiyatı, Türk Kültürü.

Mey Biter Saki Kalır
Her Renk Solar Haki Kalır
Diploma İnsanın Cehlini Alsa da
Hamurunda Varsa Eşeklik Baki Kalır.


Fuzuli



#5
Hale

Hale

    Hayat nefeslerle sınırlı, sevgilerle sonsuzdur.

  • Yönetici
  • 49.690 İleti
  • Gender:Female
  • Location:İstanbul
  • Interests:Mustafa Kemal ATATÜRK, Türk Tarihi, Türk Dili, Türk Edebiyatı, Türk Kültürü.
Fuzuli


Resmi ekleyen



Allah’ım!
Ya çektiğim sıkıntılara göre bana güç ver. Ya gücüm yettiği kadar sıkıntı.

Fuzuli



#6
Hale

Hale

    Hayat nefeslerle sınırlı, sevgilerle sonsuzdur.

  • Yönetici
  • 49.690 İleti
  • Gender:Female
  • Location:İstanbul
  • Interests:Mustafa Kemal ATATÜRK, Türk Tarihi, Türk Dili, Türk Edebiyatı, Türk Kültürü.

Fuzuli




03ib.jpg


Mey biter saki kalır, her renk solar haki kalır, diploma insanın cehlini alsa da, hamurunda varsa eşeklik baki kalır.


Fuzuli



 


Konu Hale tarafından 23 Şubat 2016 Salı - 22:23 tarih ve saatinde düzenlenmiştir
Resim Linkleri Düzenlenmiştir.


#7
Hale

Hale

    Hayat nefeslerle sınırlı, sevgilerle sonsuzdur.

  • Yönetici
  • 49.690 İleti
  • Gender:Female
  • Location:İstanbul
  • Interests:Mustafa Kemal ATATÜRK, Türk Tarihi, Türk Dili, Türk Edebiyatı, Türk Kültürü.

Fuzuli




tn4n.jpg

 


Konu Hale tarafından 23 Şubat 2016 Salı - 22:23 tarih ve saatinde düzenlenmiştir
Resim Linkleri Düzenlenmiştir.


#8
Hale

Hale

    Hayat nefeslerle sınırlı, sevgilerle sonsuzdur.

  • Yönetici
  • 49.690 İleti
  • Gender:Female
  • Location:İstanbul
  • Interests:Mustafa Kemal ATATÜRK, Türk Tarihi, Türk Dili, Türk Edebiyatı, Türk Kültürü.

Fuzuli



tm57.jpg


Konu Hale tarafından 23 Şubat 2016 Salı - 22:24 tarih ve saatinde düzenlenmiştir
Resim Linkleri Düzenlenmiştir.


#9
Hale

Hale

    Hayat nefeslerle sınırlı, sevgilerle sonsuzdur.

  • Yönetici
  • 49.690 İleti
  • Gender:Female
  • Location:İstanbul
  • Interests:Mustafa Kemal ATATÜRK, Türk Tarihi, Türk Dili, Türk Edebiyatı, Türk Kültürü.

Resim Linkleri Ve Konu İçeriği Düzenlenmiştir.







0 Kullanıcı konuyu okuyor

0 Kullanıcı, 0 Misafir, 0 Kayıtsız kullanıcı